Xử lý HPV khi mang thai như thế nào?
Nhiễm HPV sinh dục là bệnh phổ biến ở phụ nữ và nam giới. Khi mang thai, bạn xử lý HPV như thế nào? Bệnh có ảnh hưởng đến em bé được không?
HPV là gì?
HPV sinh dục là một loại bệnh qua đường tình dục phổ biến. Ít nhất ba phần tư phụ nữ và nam giới bị nhiễm HPV sinh dục ở một thời điểm nào đó trong đời, nhưng hầu hết họ sẽ không biết bởi vì bệnh phần lớn không gây ra triệu chứng rõ ràng và thường tự khỏi.
Bạn có nhiều khả năng bị nhiễm HPV sinh dục từ quan hệ qua đường âm đạo hoặc hậu môn. Mẹ có thể truyền HPV sang con trong khi sinh, nhưng điều này cũng không phổ biến.
Các triệu chứng khi nhiễm HPV sinh dục là gì?
Trong nhiều trường hợp, nhiễm HPV không có triệu chứng rõ ràng. Bạn có thể tiếp xúc với HPV sinh dục từ một tháng đến một năm hoặc lâu hơn rồi mới thấy những biểu hiển của bệnh.
Chỉ một vài trong số hơn 30 chủng HPV khác nhau có thể làm cho bạn mọc lên những mụn cóc sinh dục. Những mụn cóc này rất dễ lây. Các nhà nghiên cứu ước tính rằng, khoảng 65% số người có quan hệ tình dục với đối tác có mụn cóc sinh dục sẽ bị lây bệnh.
Các mụn cóc thường xuất hiện bên trong hoặc xung quanh âm đạo và âm hộ, gần hậu môn, trong trực tràng, cổ tử cung, và đôi khi trên vùng da ở gần bẹn.Các mụn cóc mềm và màu nhạt hơn da xung quanh. Chúng có thể nhỏ hoặc lớn, bằng phẳng hoặc lồi lên. Bạn có thể chỉ lên một vài mụn cóc hoặc lên nhiều, đôi khi mụn nổi lên thành các cụm với hình ảnh giống như súp lơ. Chúng thường không đau, mặc dù thỉnh thoảng có thể ngứa, rát, hoặc chảy máu.
Các mụn cóc tự biến mất trong vòng ba tháng ở khoảng 20% phụ nữ. Đối với số còn lại, việc điều trị sẽ làm hết các mụn cóc, mặc dù chúng có thể tái diễn.
Trong một số trường hợp, nhiễm HPV sinh dục làm thay đổi các tế bào của cổ tử cung (điều này được phát hiện thông qua xét nghiệm phết cổ tử cung Pap smear). Những thay đổi này thường nhẹ và tự mất đi. Nhưng nếu bạn mắc phải một trong những chủng HPV được gọi là "chủng gây nguy cơ cao", nó có thể khiến cho tế bào thay đổi nghiêm trọng và chuyển thành ung thư cổ tử cung - thường là nhiều năm sau đó - nếu bạn không được điều trị thích hợp.
Các chủng có nguy cơ cao này là nguyên nhân của hầu hết các trường hợp ung thư cổ tử cung. (Lưu ý rằng các chủng này không cùng loại với những chủng gây ra mụn cóc sinh dục). Đó là lý do quan trọng để tất cả phụ nữ nên làm xét nghiệm Pap smear thường xuyên đặc biệt là những người có dấu hiệu bất thường để được kịp thời theo dõi và điều trị khi cần thiết.
Điều may mắn là trong phần lớn trường hợp, hệ thống miễn dịch của cơ thể giúp kiểm soát sự phát triển của các vi rút hoặc tiêu diệt chúng - ngay cả những chủng gây nguy cơ cao. Hầu hết phụ nữ sẽ không còn virus trong vòng một hoặc hai năm sau khi được chẩn đoán. Chỉ một phần nhỏ phụ nữ nhiễm HPV gây ra sự thay đổi tế bào và cần được điều trị. Nếu được điều trị thích hợp kịp thời, hiếm khi nhiễm HPV tiến triển thành ung thư cổ tử cung hay các loại ung thư sinh dục khác.
HPV có thể ảnh hưởng đến thai kỳ không?
HPV hầu như không ảnh hưởng đến thai kỳ của bạn và sức khỏe của em bé. Nếu bạn lên các mụn cóc sinh dục, chúng thường phát triển nhanh hơn trong khi mang thai. Nguyên nhân có thể do dịch tiết âm đạo tăng lên tạo môi trường ẩm thuận lợi cho sự phát triển của virus, sự thay đổi nội tiết, hoặc thay đổi trong hệ thống miễn dịch của bạn vào thời gian mang thai. Trong phần lớn trường hợp, các mụn cóc này sẽ không gây bất kỳ vấn đề nào cho bạn hoặc em bé.
Bạn có thể truyền virus cho con, nhưng điều này không xảy ra thường xuyên lắm. Thậm chí nếu con bạn nhiễm HPV, em bé có thể tự khỏi mà không gặp phải bất kỳ triệu chứng hoặc vấn đề nào. Trong trường hợp rất hiếm gặp, em bé nhiễm phải HPV sinh dục và phát triển các mụn cóc trên dây thanh âm và các vùng khác trong giai đoạn sơ sinh hoặc ấu thơ và trở thành vấn đề nghiêm trọng.
Xét nghiệm HPV có được thực hiện khi khám thai?
Phụ nữ mang thai thường không được xét nghiệm HPV. Hầu hết phụ nữ phát hiện ra mình có virus nếu họ lên các mụn cóc, hoặc xét nghiệm Pap smear không bình thường.
Có loại xét nghiệm để phát hiện những loại HPV gây nguy cơ cao phổ biến nhất. Một số bác sĩ sẽ cho làm xét nghiệm đó cùng với xét nghiệm Pap smear ở những phụ nữ từ 30 tuổi trở lên. Tuy nhiên, trong một số trường hợp nhất định, có thể bạn sẽ cần làm xét nghiệm này tại bất kỳ độ tuổi nào - ví dụ, nếu xét nghiệm Pap smear của bạn cho thấy những thay đổi nhẹ bất thường và bác sĩ phải xác định xem có cần thiết phải tiếp tục theo dõi hay không.
Làm thế nào để xử lý HPV khi đang mang thai?
Không có loại thuốc nào có thể loại bỏ virus. Nếu bạn lên mụn cóc, có thể bác sĩ sẽ quyết định không điều trị chúng trong thời gian bạn đang mang thai. Bởi vì, các mụn cóc thường tự hết dần, thậm chí biến mất hoàn toàn sau khi sinh. Tuy nhiên, có nhiều phương pháp điều trị khác nhau để loại bỏ các mụn cóc một cách an toàn khi mang thai.
Nếu nhận thấy cần thiết phải loại bỏ các mụn cóc, bác sĩ có thể sử dụng một loại dung dịch acid đặc biệt, làm tê liệt mụn bằng một dung dịch nitơ lỏng, hoặc loại bỏ chúng bằng laser, đốt điện, hay phẫu thuật. Bạn không nên tự ý dùng những loại thuốc điều trị mụn cóc sinh dục thông thường trong khi mang thai.
Nếu xét nghiệm Pap smear của bạn bất thường, bác sĩ có thể tiến hành soi cổ tử cung để kiểm tra cổ tử cung và âm đạo của bạn. (Soi cổ tử cung không khó chịu hơn xét nghiệm Pap, mặc dù lâu hơn). Nếu nhận thấy những thay đổi đáng ngờ trong các tế bào, bác sĩ có thể làm sinh thiết mô để xác định nguy cơ bị ung thư của bạn. Sinh thiết mô có thể gây cho bạn một vài khó chịu và chảy máu tạm thời.
Nếu không có bằng chứng của ung thư xâm lấn, có khả năng bác sĩ sẽ chờ đến khi bạn sinh em bé xong mới tiếp tục điều trị các tế bào bất thường. (Tùy vào tình hình, có thể bạn sẽ cần được tiến hành soi cổ tử cung thêm trong thời gian mang thai còn lại của bạn).
Bác sĩ sẽ tiến hành soi cổ tử cung cho bạn một lần nữa vào khoảng sáu đến tám tuần sau khi sinh, để kiểm tra lại xem vấn đề còn tồn tại không. Trong nhiều trường hợp, những thay đổi bất thường tự mất đi sau khi chuyển dạ và các can thiệp thêm sau đó là không cần thiết.
Làm thế nào để tránh bị nhiễm HPV?
Bạn có thể giảm nguy cơ nhiễm HPV nếu chỉ quan hệ tình dục với một người không bị mụn cóc sinh dục. (Tất nhiên, đối tác của bạn có thể không biết mình có HPV và lây các virus HPV không gây triệu chứng cho bạn). Càng có nhiều bạn tình thì nguy cơ bị nhiễm virus càng cao. Và thậm chí, nếu bạn đã có HPV, bị nhiễm một chủng virus không bảo vệ bạn khỏi các chủng khác.
Sử dụng bao cao su đúng cách và thường xuyên cũng làm giảm đáng kể nguy cơ nhiễm HPV và các nhiễm trùng qua đường tình dục khác. (Bao cao su không hoàn toàn bảo vệ cho bạn được, bởi vì cho dù HPV không thể xâm nhập qua cao su, virus có thể có mặt tại các vùng không được bao cao su phủ lên, ngoài ra, bao cao su có thể bị lỗi).
Sau khi sinh, bạn có thể tiêm chủng ngừa một số loại HPV.
DS. Trần Lan lược dịch